مؤسسه مطالعات جنگ (ISW) و پروژه تهدیدات بحرانی (CTP) در مؤسسه امریکن انترپرایز، بهروزرسانیهای روزانهای برای تحلیل جنگ با ایران منتشر میکنند. این گزارشها بر حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و پاسخ ایران و محور مقاومت تمرکز دارند و رویدادهای ۲۴ ساعت گذشته را پوشش میدهند.
توجه: ISW-CTP دیگر بهروزرسانیهای صبحگاهی مربوط به جنگ با ایران را منتشر نخواهد کرد و در عوض صبحها در شبکههای اجتماعی خود رشتهپستهایی درباره آخرین تحولات جنگ و نقشههای مرتبط منتشر میکند.
نکات کلیدی
- حوثیها در ۲۷ و ۲۸ مارس یک حمله موشک بالستیک و یک حمله پهپادی و موشک کروز علیه جنوب اسرائیل انجام دادند و برای نخستین بار وارد این جنگ شدند. تصمیم آنها برای حمله به اسرائیل، بهجای حمله به کشتیرانی بینالمللی، نشان میدهد که احتمالاً رویکردی نسبتاً محتاطانه برای پرهیز از تشدید فوری تنش با آمریکا و اسرائیل در پیش گرفتهاند.
- کانال تلگرام مجتبی خامنهای در ۲۸ مارس اینفوگرافیکی درباره مفهوم قدیمی «اقتصاد مقاومتی» منتشر کرد. انتشار چنین محتوایی با واقعیتهای اقتصادی و اجتماعی کنونی، بهویژه در میانه جنگ جاری، فاصله دارد و ممکن است تلاشی برای نمایش او بهعنوان رهبری فعال در زمانی باشد که گزارشهایی درباره جراحات شدید او مطرح شده است.
- بنا به گفته مقامهای آمریکایی و اروپایی به آسوشیتدپرس، ایران و روسیه در ماه مارس گفتوگوهای «بسیار فعالی» درباره انتقال محمولهای محدود از پهپادهای «ارتقایافته» روسی به ایران داشتهاند. این گزارش در ادامه گزارشهای اخیر رسانههای غربی درباره ارسال پهپادهای روسی به ایران مطرح شده است.
- ولودیمیر زلنسکی در ۲۸ مارس اعلام کرد که اوکراین و قطر یک توافق دفاعی ۱۰ ساله امضا کردهاند که شامل توسعه فناوری، پدافند هوایی، مقابله با پهپاد، آموزش نظامی، تبادل تجربه، امنیت سایبری، هوش مصنوعی و سامانههای کنترل است.
- نیروی مشترک به حمله به مراکز صنعتی دفاعی ایران ادامه داد، از جمله سازمان صنایع دریایی ایران (MIO)، مجتمع نظامی پارچین در تهران و شرکت صنعتی دریایی ایران (SADRA) در استان بوشهر.
- فرماندهی مرکزی آمریکا در ۲۷ مارس اعلام کرد که نیروهای آمریکایی یک پاسگاه مرزی در سیرانبندِ استان کردستان، در امتداد مرز غربی ایران با اقلیم کردستان عراق، را هدف قرار دادهاند.
Toplines
حوثیها در ۲۷ و ۲۸ مارس با شلیک موشک بالستیک و همچنین پهپاد و موشک کروز به جنوب اسرائیل، برای نخستین بار وارد این جنگ شدند. سامانههای پدافند هوایی اسرائیل هر دو حمله را رهگیری کردند و هیچکدام تلفات جانی نداشت. یک پهپاد حوثی بر فراز ایلات رهگیری شد و یحیی سریع، سخنگوی حوثیها، مدعی شد این گروه رگباری از موشکهای بالستیک را علیه «اهداف حساس» نظامی اسرائیل در جنوب و همچنین رگباری از پهپادها و موشکهای کروز را علیه «اهداف حیاتی و نظامی» در جنوب اسرائیل شلیک کرده است. او گفت این عملیاتها تا زمانی که آمریکا و اسرائیل حملات خود علیه ایران و محور مقاومت را متوقف نکنند، ادامه خواهد یافت.
کانال تلگرام مجتبی خامنهای در ۲۸ مارس اینفوگرافیکی درباره «اقتصاد مقاومتی» منتشر کرد. این اینفوگرافیک «مسیر شکست دشمن در جنگ اقتصادی» را توضیح میداد و بر وحدت ملی و دور زدن تحریمها تاکید داشت. مجتبی بهتازگی «اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی» را بهعنوان شعار نوروزی خود اعلام کرده است. انتشار چنین محتوایی در شرایط جنگی ممکن است تلاشی برای القای عادیبودن شرایط و نمایش مجتبی بهعنوان یک رهبر متعارف باشد.
ایران و روسیه در ماه مارس درباره انتقال محمولهای محدود از پهپادهای «ارتقایافته» روسی به ایران گفتوگوهای فعالی داشتهاند. یک مقام دفاعی آمریکایی گفت مقیاس، تناوب و شیوه انتقال هنوز روشن نیست. ارزیابی جدید اطلاعاتی بریتانیا نشان میدهد که روسیه پیشتر نیز آموزش مرتبط با پهپاد، اطلاعات و پشتیبانی جنگ الکترونیک در اختیار ایران گذاشته است. این گزارش در ادامه خبرهایی مطرح میشود که حاکی از تحویل احتمالی پهپادهایی مانند Geran-2 و همچنین امتناع روسیه از ارسال سامانه پدافندی S-400 به ایران است.
یادداشت: نسخهای از بخشی از این متن در ارزیابی ۲۸ مارس ISW از کارزار تهاجمی روسیه نیز منتشر شده است.
اوکراین همچنان به امضای توافقهای دوجانبه دفاعی با کشورهای خلیج فارس ادامه میدهد. زلنسکی اعلام کرد توافق ۱۰ ساله با قطر شامل ایجاد کارخانههای تولید مشترک در اوکراین و قطر نیز خواهد بود. او همچنین گفت اوکراین بهزودی توافقی مشابه با امارات امضا میکند، هرچند این توافقها به معنی تعهد اوکراین برای دفاع از این کشورها نیست. ISW همچنان ارزیابی میکند که اوکراین میتواند بینشهایی منحصربهفرد برای مقابله با حملات ایران در اختیار آمریکا و متحدانش در خاورمیانه قرار دهد.
کمپین هوایی آمریکا و اسرائیل
نیروی مشترک همچنان با هدف قرار دادن پایگاهها و مراکز تولید موشکی، توان ایران برای اجرای حملات موشکی را تضعیف میکند. این نیرو در ۲۸ مارس پایگاه موشکی یزد را هدف قرار داد. یک حساب متنباز ویدیویی منتشر کرد که ظاهراً شلیک دو موشک از این پایگاه را نشان میدهد، هرچند روشن نیست این شلیکها پیش از حمله انجام شدهاند یا پس از آن. این پایگاه از آغاز جنگ تاکنون دستکم شش بار هدف قرار گرفته و یک مجتمع زیرزمینی عمیق با شبکه تونلهای گسترده است.
ارتش اسرائیل جداگانه سایتی در استان یزد را که برای تولید انواع مهمات استفاده میشد و همچنین یک مرکز وابسته به وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح را که برای توسعه مواد انفجاری پیشرفته به کار میرفت، هدف قرار داد.
نیروی مشترک همچنین به حمله به اهداف صنعتی دفاعی در سراسر ایران ادامه داده تا توان ایران برای تولید سامانههای نظامی را کاهش دهد. ارتش اسرائیل در ۲۸ مارس سازمان صنایع دریایی ایران در تهران را زد. این سازمان زیرمجموعه سازمان صنایع دفاع است و تولید سامانهها و شناورهای دریایی برای نیروهای مسلح ایران را زیر نظر دارد. نیروی مشترک همچنین مجتمع نظامی پارچین در شرق تهران را هدف قرار داد؛ مجموعهای که تحت کنترل سازمان صنایع دفاع قرار دارد و برای تولید مهمات پیشرفته از جمله پهپادها و موتورهای سوخت جامد استفاده میشود.
نیروی مشترک برای حفظ برتری هوایی بر بخشهایی از ایران، به تضعیف پدافند هوایی ایران ادامه داده است. ارتش اسرائیل سایتی را در اراک، استان مرکزی، که در تولید اجزای سامانههای پدافندی نقش داشت هدف قرار داد. همزمان، گزارشهایی از حمله به شرکت صنعتی دریایی ایران (سادرا) در بوشهر و چند سایت دیگر نیز منتشر شد.
نیروی مشترک همچنین به حمله به کارخانههای فولاد ایران که احتمالاً از پایگاه صنعتی دفاعی کشور پشتیبانی میکنند ادامه داد. در ۲۸ مارس، شرکت فولاد کویر در کاشان هدف قرار گرفت. رسانههای نزدیک به حکومت ایران نیز از حملات به تاسیسات صنعتی دیگر خبر دادند که میتواند بر تولیدات نظامی و زیرساختی اثر بگذارد.
فرماندهی مرکزی آمریکا در ۲۷ مارس اعلام کرد نیروهای آمریکایی یک پاسگاه مرزی در سیرانبندِ استان کردستان را، در امتداد مرز غربی ایران با اقلیم کردستان عراق، هدف قرار دادهاند. در ۲۸ مارس نیز رسانههای ضدحکومتی از حمله نیروی مشترک به گروه توپخانه ۴۴ ارتش در اصفهان خبر دادند، هرچند مشخص نیست دقیقاً چه بخشی از این سایت هدف قرار گرفته است.
حسابهای متنباز همچنین گزارش دادند که نیروی مشترک به دانشکده فیزیک دانشگاه علم و صنعت ایران در تهران حمله کرده است. این دانشگاه از سوی وزارت دفاع آمریکا نهادی در ارتباط با پژوهشهای نظامی ایران معرفی شده است. همزمان، فرماندهی مرکزی از ورود ناو آبی-خاکی USS Tripoli و نیروهای تفنگدار دریایی و ملوانان آمریکایی به حوزه مسئولیت خود خبر داد.
پاسخ ایران
ایران از آخرین نقطه قطع داده ISW-CTP تاکنون شش موج حمله موشکی به اسرائیل انجام داده است. یک مهمات خوشهای ایرانی در ۲۷ مارس در رامت گان فرود آمد و یک مرد را کشت. گزارشها حاکی از آن است که ایران در این بازه همچنان از مهمات خوشهای برای افزایش اثرات روانی و ایجاد آسیب در مناطق شهری استفاده کرده است.
ایران در ۲۸ مارس نیز به حملات خود علیه کشورهای خلیج فارس ادامه داد. در بازه ۲ بعدازظهر ۲۷ مارس تا ۲ بعدازظهر ۲۸ مارس، ایران پنج پهپاد و یک موشک را به سمت عربستان سعودی شلیک کرد. بحرین نیز از رهگیری چند پهپاد خبر داد. منابع عمانی اعلام کردند دو پهپاد ایرانی به بندر صلاله برخورد کردهاند که موجب خسارت و زخمیشدن یک کارگر شده است. شرکت مائرسک نیز اعلام کرد موقتاً عملیات بارگیری خود را در بندر متوقف کرده است.
وزارت دفاع قطر در ۲۸ مارس اعلام کرد چند پهپاد ایرانی را رهگیری کرده است. این نخستین حمله ایران به خاک قطر از زمانی بود که دونالد ترامپ در ۱۸ مارس هشدار داد اگر ایران بار دیگر قطر را هدف قرار دهد، آمریکا «تمام» میدان گازی پارس جنوبی را نابود خواهد کرد. این هشدار پس از حمله ایران به شهر صنعتی رأس لفان و آسیب به تاسیسات گاز مایع قطر صادر شده بود.
کمپین اسرائیل علیه حزبالله و پاسخ حزبالله
حزبالله مدعی شد که بین ساعت ۲ بعدازظهر ۲۷ مارس تا ۲ بعدازظهر ۲۸ مارس ۵۳ حمله علیه نیروها و مواضع اسرائیلی در شمال اسرائیل و جنوب لبنان و همچنین علیه جوامع شمال اسرائیل انجام داده است. ارتش اسرائیل نیز گفت حزبالله در همین بازه حدود ۲۵۰ راکت از جنوب لبنان شلیک کرده است.
حزبالله همچنین هفت حمله پهپادی علیه مواضع اسرائیل در شمال این کشور را بر عهده گرفت. گزارشها حاکی از آن است که اسرائیل پنج پهپاد حزبالله را رهگیری کرده و یکی از آنها در یک منطقه باز فرود آمده است. این گروه همزمان مدعی حملات راکتی، خمپارهای و پهپادی به نیروهای اسرائیلی در طیبه و البیاضه شد.
ارتش اسرائیل به حمله به مواضع حزبالله در سراسر لبنان ادامه داده است. طبق اعلام ارتش، در روزهای اخیر بیش از ۱۷۰ هدف حزبالله مورد حمله قرار گرفته و از آغاز جنگ بیش از ۸۰۰ جنگجوی این گروه کشته شدهاند. اسرائیل همچنین چند فرمانده ارشد و دو خبرنگار مرتبط با رسانههای وابسته به حزبالله را هدف قرار داده است.
عملیات زمینی اسرائیل در جنوب لبنان نیز ادامه دارد. تیپ گلانی و دیگر یگانهای اسرائیلی در روزهای اخیر بیش از ۱۰۰ سایت حزبالله را نابود کردهاند. ارتش اسرائیل همچنین از کشف انبارهای سلاح شامل آرپیجی، مین و سلاح سبک خبر داده است.
ارتش اسرائیل در ۲۸ مارس اعلام کرد که در روز ۲۷ مارس، ۹ سرباز اسرائیلی در جنوب لبنان زخمی شدهاند. آتش ضدزره حزبالله یک سرباز را بهشدت و یک نفر دیگر را بهطور متوسط زخمی کرد و آتش راکتی این گروه نیز چند سرباز دیگر را مجروح ساخت.
سایر پاسخهای محور مقاومت
نیروی مشترک آمریکا و اسرائیل همچنان مواضع شبهنظامیان عراقی مورد حمایت ایران را هدف قرار میدهد تا از حملات آنها علیه منافع آمریکا و اسرائیل جلوگیری کند. در ۲۷ مارس، ستاد عصائب اهل الحق در استان واسط هدف قرار گرفت و همزمان حملاتی نیز علیه مواضع حشد الشعبی در جرفالصخر و فرماندهی عملیات شمال و شرق دجله در استان کرکوک انجام شد.
در ۲۸ مارس، بازیگرانی نامشخص یک حمله پهپادی علیه خانه نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق، در استان دهوک انجام دادند. هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است. یک پهپاد در نزدیکی خانه سقوط کرد و موجب آتشسوزی شد و پدافند هوایی پهپاد دوم را سرنگون کرد.
کتائب حزبالله در ۲۷ مارس اعلام کرد که تعلیق موقت و مشروط حملات خود علیه سفارت آمریکا در بغداد را برای پنج روز دیگر تمدید میکند. این دومین بار است که این گروه چنین وقفهای را تمدید میکند.
شبهنظامیان عراقی نزدیک به ایران احتمالاً در ۲۸ مارس حملات پهپادی جداگانهای علیه میدان نفتی مجنون در بصره و پایگاه هوایی بلد در استان صلاحالدین انجام دادهاند. هیچ گروهی مسئولیت این حملات را نپذیرفته، اما چنین حملاتی از آغاز جنگ چندین بار رخ دادهاند. بنا بر گزارش گاردین، صدها پیمانکار آمریکایی که برای پشتیبانی از برنامه جنگندههای F-16 عراق در پایگاه بلد فعالیت میکنند، در این پایگاه گرفتار شدهاند.
امنیت داخلی ایران
نیروهای امنیتی ایران در ۲۸ مارس افرادی را در استانهای خوزستان، اردبیل، کرمان، اصفهان، تهران و سیستان و بلوچستان بازداشت کردند. وزارت اطلاعات اعلام کرد ۱۹ نفر را به اتهام ارتباط با شبکههای آمریکا و اسرائیل در خوزستان، اردبیل و کرمان دستگیر کرده و همچنین پنج «نیروی جداییطلب» را که به بمبگذاری در اماکن غیرنظامی متهم بودند کشته است.
سایر فعالیتها
نخستوزیر تایلند، آنوتین چارنویراکل، در ۲۸ مارس اعلام کرد که تایلند با ایران به توافقی رسیده است که به نفتکشهای تایلندی اجازه میدهد با امنیت از تنگه هرمز عبور کنند، هرچند جزئیات بیشتری از این توافق منتشر نکرد.
تایلند نخستین کشوری است که بهطور علنی از چنین «توافقی» با ایران برای عبور از تنگه خبر داده است. شرکت اطلاعات دریایی Lloyd’s List پیشتر گزارش داده بود که هند، پاکستان، عراق، مالزی و چین نیز در حال مذاکره با ایران برای عبور کشتیهای خود از «کریدور امن» تحت مدیریت سپاه در تنگه هستند. بنا بر این گزارش، بیش از ۲۰ کشتی از این مسیر عبور کردهاند و دستکم دو کشتی برای عبور امن، به ایران مبلغی پرداخت کردهاند.
